Perfectionisme bij kinderen

Kim (4 jaar) is bezig met een knutselwerkje in de klas. Ze vraagt constant aan de juf ‘doe ik het zo goed?’. De juf moet Kim erg vaak bevestigen. Een paar jaar later zit dezelfde Kim in de klas, ze moet de Citotoets van groep 8 maken. Ze vraagt nu niet meer openlijk of ze het goed doet, maar in haar hoofd ontstaat een vragenvuur ‘Kan ik dit wel?’ en gedachtegangen ‘nu moet ik het wel goed doen’. Kim is perfectionistisch.

 

Perfectionisme bij kinderen, de oorzaken

Hoe ontstaat perfectionisme bij kinderen? Dit kan verschillende oorzaken hebben. Zo kan het zijn dat een perfectionistische ouder fungeert als voorbeeldrol voor een kind. Het kind neemt dan gedragspatronen over. Ook kan perfectionisme voortkomen uit een overvloed aan complimenten en ophemeling. Als een kind constant hoort hoe goed hij/zij is en wat hij/zij allemaal goed kan, kan het kind de druk voelen om te (blijven) presteren. Wat vaak gebeurt bij (hoog)begaafde kinderen is dat deze kinderen geen coping ontwikkelen voor momenten wanneer ze iets niet kunnen. Deze kinderen halen hoge cijfers op school zonder veel inspanning te hoeven leveren. Zo raakt het kind gewend aan succeservaringen. Wanneer op een gegeven moment iets niet lukt kan het zijn dat het kind hier niet mee om kan gaan, dit niet kan accepteren. In het ergste geval kan dit ertoe leiden dat het kind faalangst ontwikkelt, taken gaat vermijden, fysieke klachten krijgt (bijv. slapeloosheid, buikpijn) of niet meer naar school wilt.

 

Een belemmering of bevordering?

Tot nu toe ligt met name een negatieve lading op perfectionisme, maar heeft het ook positieve kanten? Ja, wanneer perfectionisme een kind niet blokkeert, kan het leiden tot grote resultaten en veel succes. Perfectionisme hoeft niet te leiden tot negatieve faalangst, het kan ook positieve faalangst activeren. Positieve faalangst is een vorm van angst die maakt dat het kind beter presteert wanneer hij of zij druk ervaart. De druk brengt het kind in een optimale vorm van alertheid en doet het kind beter functioneren dan onder normale omstandigheden. Ter illustratie, het is maar goed dat vrijwel elke chirurg perfectionistisch is. Die benutten de druk om optimaal te functioneren en dit maakt dat ze zeer zorgvuldig te werk gaan.

 

Tip voor ouders

Hoe kan je als ouders perfectionisme bij je kind het best tot zijn recht laten komen? Het is het belangrijkste dat je kind zich geaccepteerd voelt en de vrijheid voelt zich te ontplooien. In dit proces is het belangrijker om complimenten te geven voor het voor het leerproces (inspanning) en niet voor de resultaten.

Hoe stimuleert u uw kind om het beste uit zichzelf te halen?

Nog geen reacties.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

zestien + 20 =